Hận Đồ Bàn: “Ca sĩ gốc Hoa ở Mỹ hát bài của người Champa bằng tiếng Việt”

Nhạc sĩ Xuân Tiên là một trong những nhạc sĩ có nhiều đóng góp cho nền Tân Nhạc Việt Nam giai đoạn 1954-1975. Ngoài sáng tác nhiều bản nhạc có giá trị được nhiều người yêu thích như “Hận Đồ Bàn”, “Khúc Hát Ân Tình”, “Về Dưới Mái Nhà”, “Chờ Một Kiếp Mai”,… thì ông còn có khả năng sử dụng 25 loại nhạc cụ.

Đôi nét về nhạc sĩ Xuân Tiên

Ông tên thật là Phạm Xuân Tiên, sinh ngày 28 tháng 1 năm 1921 tại Hà Nội. Năm 6 tuổi, ông bắt đầu học nhạc Trung Quốc với cha và sau này học nhạc phương Tây với người anh cả. Năm lên 10, ông còn được cha thuê người dạy tuồng và nhạc cải lương. Thời gian ban đầu khi còn ở miền Bắc, ông chơi chủ yếu là các loại kèn sáo phương Tây. Cuối năm 1942, ông cùng anh trai là nhạc sĩ Xuân Lôi theo gánh cải lương Tố Như vào miền Nam trình diễn, ở Sài Gòn và lục tỉnh. Trong quá trình đi trình diễn nhạc và sinh sống ở nhiều miền, ông đã thu thập được kiến thức về các loại hình âm nhạc của ba miền. Ông còn tìm hiểu về nhạc của Lào và Campuchia.

Xuân Tiên có năng lực chơi 25 loại nhạc cụ, cả phương Đông lẫn phương Tây. Ông hoàn toàn có thể sử dụng hầu hết những nhạc cụ truyền thống Nước Ta, Vương Quốc của nụ cười, Lào và Campuchia .
Năm 1952, cả mái ấm gia đình ông vào TP HCM kiếm sống bằng nghề nhạc cho đến sự kiện 30 tháng 4 năm 1975 .
Giai đoạn từ năm 1944 đến năm 1975, ông điều khiển và tinh chỉnh nhiều dàn nhạc nổi tiếng từ Bắc vào Nam : Thành Phố Hà Nội ( 1944 – 1946 ), Tỉnh Nam Định ( 1951 – 1952 ) và những đài phát thanh tại Hồ Chí Minh gồm Pháp Á, Hồ Chí Minh, Mẹ Nước Ta ( 1952 – 1975 ) .
Năm 1986, ông được bảo lãnh sang Úc. Mười năm đầu ông sống tại Canberra, sau về ở Cabramatta, ngoại ô Sydney từ đó cho đến nay .

Trở lại bài hát Hận Đồ Bàn

Bài Hận Đồ Bàn có nội dung ai oán, nhắc đến nỗi hận vong quốc của dân nước Chiêm Thành, nuối tiếc thời oanh liệt của vua Chế Bồng Nga. Người Chiêm Thành có mối tương quan về văn hóa truyền thống, tâm linh với người Ấn Độ với đạo Bà La Môn, và ca sĩ Việt Ấn là người gốc Ấn Độ nên cũng rất tương thích với bài hát Hận Đồ Bàn – tương tự như như ca sĩ Chế Linh, một người con của dân tộc bản địa Chăm

Về thực trạng sáng tác của ca khúc Hận Đồ Bàn, nhạc sĩ Xuân Tiên san sẻ rằng thời trẻ ông đã nghiên cứu và điều tra về âm điệu của những miền quốc gia, trong đó có vùng Quy Nhơn, Tỉnh Bình Định. Sau này khi đã vào TP HCM, làm trong đài phát thanh, ông muốn sáng tác 1 ca khúc với chủ đề khác với chủ đề tình yêu đôi lứa của những nhạc sĩ khác nên mới tìm hiểu và khám phá lại lịch sử vẻ vang của vùng đất Tỉnh Bình Định, về dân tộc bản địa Chàm và lịch sử dân tộc Champa mấy trăm năm trước đó để sáng tác thành ca khúc Hận Đồ Bàn, nói thay lời của người dân nước Chiêm bị vong quốc .

Rừng hoang vu, vùi lấp bao nhiêu uất căm hận thù
Ngàn gió ru, muôn tiếng vang trong tối tăm mịt mù.
Vạc kêu sương, buồn nhắc đây bao lúc xưa quật cường.
Đàn đóm vương, như bóng ai trong lúc đêm trường về.

Rừng trầm cô tịch, đèo cao thác sâu
Đồi hoang suối reo hoang vắng cheo leo
Ngàn muôn tiếng âm.
Tháng năm buồn ngân
Âm thầm hòa bài hận vong quốc ca.

Người xưa đâu?
Mà tháp thiêng cao đứng như buồn rầu.
Lầu các đâu?
Nay thấy chăng rừng xanh xanh một màu.

Đồ Bàn miền Trung đường về đây
Máu như loang thắm chưa phai dấu
xương trắng sâu vùi khí hờn căm khó tan

Kìa ngoài trùng dương đoàn thuyền ai
nhấp nhô trên sóng xa xa tắp
Mơ bóng Chiêm thuyền Chế Bồng Nga
Vượt khơi về kinh đô

Ngàn thớt voi uy hiếp quân giặc thù
Triền sóng xô,
muôn lớp quân Chiêm tiến như tràn bờ.

Tiệc liên hoan,
Nhạc tấu vang trên xứ thiêng Đồ Bàn
Dạ yến ban cung nữ dâng lên khúc ca Về Chàm.
Một thời oanh liệt người dân nước Chiêm
Lừng ghi chiến công vang khắp non sông.

Mộng kia dẫu tan, cuốn theo thời gian nhưng hồn ngàn đời còn theo nước non.
Người xưa đâu? Mồ đắp cao nay đã sâu thành hào.
Lầu các đâu? Nay thấy chăng rừng xanh xanh một màu.

Người xưa đâu?
Người xưa đâu?
Người xưa đâu?

Chế Linh san sẻ có lần nhầm tác giả là người Chàm đến khi vào làng văn nghệ mới biết tác giả là người Việt. Bài hát Hận Đồ Bàn được tác giả viết thời Pháp, khi những phương tiện đi lại truyền thông online bị Pháp trấn áp kỹ càng nên có những lời tác giả muốn nói với người Việt nhưng không thể nào nói được, do đó ông bèn lấy người Chàm ra mà nói, nên bài Hận Đồ Bàn là thực trạng người Nước Ta trong diễn biến của người Chàm theo lời nhắc của tác giả. Bài hát này, trước Chế Linh đã có nhiều ca sĩ hát, nổi bật là đàn anh Việt Ấn, sau này Chế Linh hát được nhiều người bày tỏ rằng giọng ca ông rất hợp .

Sau này rất nhiều ca sĩ bộc lộ thành công xuất sắc bài hát Hận đồ bàn như là Trường Vũ, Bảo Tuấn … trong số đó có ca sĩ Trường Vũ bộc lộ khá thành công xuất sắc, tuy không bằng sư phụ Chế Linh hay ca sĩ Việt Ấn nhưng đã tạo nét riêng : Một ca sĩ gốc Hoa hát bài của người Champa bằng tiếng Việt trên đất Mỹ .

Địa danh Đồ Bàn

Địa danh Đồ Bàn (hay Chà Bàn) là phiên âm tiếng Việt, để gọi kinh đô cũ Vijaya của Vương quốc Chămpa. Dấu vết kinh đô ấy nay vẫn còn ở tỉnh Bình Định (đi qua Guảng Ngỡi là vào đến Bình Định. Có dạo 2 tỉnh này là 1, tên gọi là tỉnh Nghĩa Bình).

Chămpa từng là quốc gia láng giềng của Đại Việt, trước khi bị sụp đổ về cơ bản vào năm Tân Mão 1471 bởi cuộc tấn công của vua Lê Thánh Tông. Mùa xuân năm 1471, Lê Thánh Tông, vị vua được xếp vào hàng anh hùng bậc nhất trong thời kỳ phong kiến Việt Nam, sau khi đạt được một loạt thành tựu cải cách đưa Đại Việt trở thành một cường quốc trong khu vực, đã quyết định mở một cuộc tấn công quy mô, hướng vào quốc gia láng giềng Chămpa không mấy thân thiện của mình. Cuộc tấn công này, theo bình luận của D.G.E Hall trong cuốn Lịch sử Đông Nam Á (NXB Chính trị quốc gia, năm 1997), là đã “giáng một đòn chí mạng vào người láng giềng hay gây chuyện” của Đại Việt. Với sự kiện này, sau gần 500 năm tồn tại và xung đột với Đại Việt (cũng như với các quốc gia của người Khmer ở phía Tây), về cơ bản Chămpa đã không thể gượng dậy được nữa. Tháng 3 năm 1471, sau khi hạ thành Đồ Bàn, bắt vua Chiêm, Lê Thánh Tông đã cho sáp nhập một số vùng đất của Chămpa vào Đại Việt. Lãnh thổ còn lại được chia thành 2 tiểu quốc, phụ thuộc Đại Việt.

Các tiểu quốc đó cũng dần suy vong cùng với công cuộc mở mang của các đời chúa Nguyễn sau này.

Tổng hợp

Source: https://nhacchuong.net
Category: Bảng xếp hạng nhạc chuông

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (No Ratings Yet)
Loading...

Trả lời

Liên hệ với chúng tôi

Some text some message..
Link xoilac 1 anstad.com, Link xoilac 2 sosmap.net, Link xoilac 3 cultureandyouth.org, Link xoilac 4 xoilac1.site, Link xoilac 5 phongkhamago.com, Link xoilac 6 myphamtocso1.com, Link xoilac 7 greenparkhadong.com, Link xoilac 8 xmx21.com, Link 6686 design 686.design, Link 6686 blog 6686.blog, Link 6686 express 6686.express, Link 6686 bet, Link 6686 me, Link trực tiếp bóng đá colatv, Link trực tiếp bóng đá colatv, Link trực tiếp bóng đá colatv, Link rakhoi, Link caheo, Link mitom, Link saoke, Link vaoroi, Link cakhiatv, Link 90phut, Link socolive, Link xoivotv, Link cakhia, Link vebo, Link xoilac, Link xoilactv, Link xoilac tv, Link xôi lạc tv, Link xoi lac tv, Link xem bóng đá, Link trực tiếp bóng đá, Link xem bong da, Link truc tiep bong da hom nay, Link truc tiep bong da, Link xem bóng đá trực tiếp, trang cá độ bóng đá, trang cá cược bóng đá, trang ca do bong da, trực tiếp bóng đá, xoilac tv, rakhoi tv, xem trực tiếp bóng đá, bóng đá trực tiếp, mitom tv, truc tiep bong da, xem trực tiếp bóng đá, trực tiếp bóng đá hôm nay, 90phut trực tiếp bóng đá, trực tiếp bóng đá, bóng đá trực tiếp, vaoroitv, xôi lạc, saoke tv, top 10 nhà cái uy tín, nhà cái uy tín, nha cai uy tin, xem trực tiếp bóng đá, bóng đá trực tiếp, truc tiep bong da, xem bong da, caheo, socolive, xem bong da, xem bóng đá trực tuyến,